İlköğretim Dersleri

• Hızlanır
Durmakta olan bir otomobili harekete geçirmek ve hızlandırmak için sürücünün gaza bastığını biliyoruz. Sürücü gaza basarak otomobile hareket yönünde kuvvet uygulanmasına neden olmaktadır.

• Yavaşlar ya da durur
Hareket hâlindeki bir otomobili durdurmak ya da yavaşlatmak için frene basılır. Sürücü, frene basmakla gidiş yönüne ters yönde kuvvet uygulanması na neden olur. Kuvvetin hızlanma, yavaşlama veya durdurma etkisini daha birçok örnekte görebiliriz.

• Yön değiştirir
Kuvvet, hareket eden bir cismin yönünü değiştirir. Örneğin hareketli top, engele çarpınca yön değiştirir.

• Şekil değiştirir
Kuvvet yalnızca cisimlerin hızlarını ve yönlerini değiştirmez. Ayrıca şekillerinde de değişikliğe neden olabilir. Kuvvetin cisimler üzerindeki şekil değiştirici etkisi farklıdır. Kuvvet uygulanan lastik ve sünger gibi cisimler, kuvvetin etkisi kalkınca ilk şekillerine dönerler. Ancak, oyun hamuru ve teneke kutu gibi cisimler ilk şekillerine dönemezler. Pompayla şişirilen tekerleğin şekli değişir. Ancak, iyice şişirilen tekerleğin şeklini değiştirmek biraz daha güçtür.

• Döner
Cisimler kuvvetin etkisiyle dönebilir. Kuvvetin döndürücü etkisinden günlük hayatımızda sıkça yararlanırız. Bisikletin pedalıyla tekerleklerin çevrilmesi veya tornavidayla vidanın döndürülmesi gibi. Cisimlere uygulanan kuvvet büyüdükçe,
dönme hareketi daha hızlı olur. Uygulanan her kuvvet, cisme dönme kazandırabilir mi? Dönmeyi kolaylaştırmak için neler yapabilirsiniz? Evinizdeki pencere ve kapı gibi dönen araçları kullanarak dönmeyi nasıl kolaylaştıracağınızı
deneyiniz.